Recenzja filmu “Obcy: Romulus” – Wrażenia po 5 Seansach

W chwili, kiedy piszę tę recenzję, film „Obcy: Romulus” zarobił już ponad 340 milionów dolarów, a jego ocena na Rotten Tomatoes wskazuje aż 80% pozytywnych opinii. Jest to bez wątpienia sukces komercyjny. Droga do niego była wyboista. Zanim przejdę do recenzji nowego Obcego, cofnę się nieco w czasie.

W 2017 roku, pięć lat po premierze “Prometeusza”, odbyła się premiera filmu “Obcy: Przymierze”. Wówczas wydawało się, że czeka nas jeszcze jeden, a może nawet dwa filmy o Obcych w reżyserii  Ridleya Scotta i że w końcu dowiemy się, jak “Prometeusz” łączy się z filmem “Obcy: Ósmy pasażer Nostromo”. Jednak, jak to często bywa w Hollywood, cyferki się nie zgodziły. „Przymierze” nie okazało się wielką klapą. Przy budżecie oscylującym między 97 a 111 milionów dolarów, film Ridleya Scotta zarobił 240 milionów. Fox i jego biurokraci, wsłuchując się w głosy widzów, uznali jednak, że prequele Scotta za bardzo oddaliły się od oczekiwań fanów, a jego filozoficzne tropy prowadzą serie donikąd. Zamiast więc kolejnych filmów o Obcych, przez następne siedem lat nie mieliśmy żadnego.

Jeszcze przed premierą “Przymierza”, bo w 2015 roku, zaczęto mówić o “Obcym 5” w reżyserii Neila Blomkampa. Wiadomość ta bardzo zelektryzowała fanów serii, ponieważ Blomkamp pokazał już wcześniej, że potrafi robić dobre filmy sci-fi. Dodatkowo “Alien 5” miał być zbliżony w formie i treści do pierwszej i drugiej części “Obcego”, a nawet opowiadać o losach tych samych bohaterów. Ostatecznie nic z tego projektu nie wyszło. Konkurująca z pomysłem Blomkampa seria prequeli Scotta wciąż trzymała się dobrze. Później, po 2017 roku i niewystarczającym wyniku finansowym “Przymierza”, pojawiły się wątpliwości w wytwórni, czy w ogóle warto kontynuować serię o Obcych w tym duchu. W końcu przejęcie Foxa przez Disneya zakończyło ten dylemat.

Dopiero w 2022 roku ogłoszono Fede Alvareza reżyserem nowej części o Obcych. Był to jednak rok, kiedy wciąż szalała pandemia i losy kina jako takiego były niepewne. Dlatego początkowo mówiono tylko o premierze filmu jedynie na platformach streamingowych. Wraz z rosnącym zainteresowaniem fanów i coraz lepiej wyglądającym filmem w procesie postprodukcji – decydenci mocniej wierzyli w jego sukces, co finalnie przełożyło się na premierę kinową.

Recenzja filmu „Obcy: Romulus”

Główną bohaterką filmu „Obcy: Romulus” jest Rain, grana przez Cailee Spaeny. Rain to młoda kolonistka na planecie LV-410, która zamieszkiwana jest przez społeczność żyjącą z górnictwa. Planeta wyposażona jest w potężne maszyny terraformujące, co stanowi bezpośrednie nawiązanie do drugiej części „Obcego”. Mimo że na LV-410 można swobodnie oddychać, warunki życia są dalekie od ideału. Zanieczyszczenie powietrza, choroby i trudne warunki pracy odbijają się na zdrowiu mieszkańców.
Rain jest sierotą – w filmie wspomniane jest, że jej rodzice zmarli właśnie z powodu złych warunków pracy. Na planecie nie ma nikogo bliskiego ani perspektyw na przyszłość. Towarzyszy jej jedynie android Andy, zaprogramowany przez ojca Rain, by się nią opiekować. W rzeczywistości to jednak Rain częściej opiekuje się Andym niż on nią.

Zmęczona trudami życia na LV-410, Rain stara się uzyskać zgodę na podróż do systemu Yvaga, który pozostaje niezależny od korporacji Weyland-Yutani. Tam terraformacja została już zakończona, a Rain mogłaby pierwszy raz w życiu zobaczyć wschód i zachód słońca. Jej marzenia zostają jednak brutalnie zniszczone przez bezdusznych korporacyjnych biurokratów. Ze względu na braki kadrowe Rain nie ma żadnej szansy na opuszczenie kolonii.

Wówczas kontaktują się z nią starzy znajomi – grupa młodych kolonistów, podobnie jak ona urodzonych na LV-410. Informują ją o tajemniczym statku kosmicznym, który pojawił się na orbicie planety. Na jego pokładzie znajdują się kapsuły kriogeniczne, które umożliwiłyby im ucieczkę do systemu Yvaga, nawet przy użyciu zwykłego statku transportowego. Rain zgadza się na tę ryzykowną akcję. I tak rozpoczynają się wydarzenia w filmie „Obcy: Romulus”.

Fabuła i akcja

Fabuła w filmie „Obcy: Romulus” jest prosta, co nie znaczy, że jest zła. Dostarcza emocjonującej akcji, choć gdzieś po drodze zagubił się wątek sci-fi. O ile prequele były pełne kontrowersyjnych pomysłów i otwierały wiele nowych możliwości dla uniwersum „Obcego”, tak „Alien: Romulus” jest bardzo konserwatywny. To w zasadzie walka grupy młodych ludzi o przetrwanie. Owszem, pojawia się kilka wątków sci-fi i nawiązań do poprzednich części, w tym do „Prometeusza”, a także jedna kontrowersyjna istota, która jest zupełną nowością. Jednak patrząc globalnie, ten film nie wnosi wiele do uniwersum – to raczej kameralna historia osadzona w świecie „Obcego”, której brakuje epickości „Prometeusza”.

„Alien: Romulus” wzorowany jest na dwóch pierwszych częściach serii. Niektórzy recenzenci wskazują, że pierwsza połowa filmu ma wiele wspólnego z pierwszą częścią „Obcego”, natomiast druga bardziej nawiązuje do „Obcego: Decydujące Starcie”. Rzeczywiście, jest tu wiele stylistycznych podobieństw. Moim zdaniem jednak druga połowa jest znacznie bardziej udana i lepiej oddaje ducha „Aliens”. Większość moich zastrzeżeń dotyczy pierwszej połowy. Choć nadal jest ona poprawna, najmocniejszym jej elementem jest okres przed lądowaniem na Romulusie. Pomysł na kolonię oraz wprowadzenie bohaterów naprawdę się broni. Jednak od momentu lądowania na Romulusie jakość filmu zaczyna słabnąć.

Film nabiera tempa w drugiej połowie trwania. Widzimy tutaj spektakularne sceny akcji, przestronność bazy kontrastująca z klaustrofobicznym klimatem pierwszej połowy oraz dramatyczne sceny i walkę o przetrwanie w bazie zmierzającej ku zagładzie. A rozwiane włosy głównej bohaterki w niektórych scenach to wręcz żywcem przeniesione kadry z 1986 roku. Styl reżysera i jego pomysł na montaż zdecydowanie lepiej pasują do widowiskowej akcji drugiej połowy filmu, natomiast pierwsza, bardziej „horrorowa” część, przez swoje tempo nie potrafi w pełni wprowadzić odpowiedniego klimatu.

Akcja w „Obcy: Romulus” jest naprawdę dobra i za to trzeba oddać pokłony Fede Alvarezowi. Film oferuje kilka nowych, bardzo kinetycznych pomysłów. Akcja jest dobrze rozplanowana na cały film – nie ma przegadanych momentów, jak np. w „Przymierzu”, gdzie ekscytujące wydarzenia mają miejsce na początku i na końcu, a środek wydaje się wycięty z innego formatu. W „Alien: Romulus” akcja jest równomiernie rozłożona, co sprawia, że film trzyma w napięciu od początku do końca.

Aspekt wizualny

Seria „Obcy” wyróżnia się tym, że w przeciwieństwie do produkcji Marvela, które muszą trzymać się jednolitego stylu, może swobodnie eksperymentować wizualnie. Każdy film oferuje coś innego: pamiętamy mroczny, retrofuturystyczny świat pierwszego „Aliena”; chłodny, niebieskawy hi-tech w „Aliens”; gotycki klimat „Alien 3”; surrealistyczny styl „Alien 4”, a także bardziej realistyczne podejście w „Prometeuszu” i „Covenancie”.

O „Alien: Romulus” mówiło się, że to wizualny miks dwóch pierwszych części serii. Choć rzeczywiście niektóre kadry i scenografia są niemal żywcem przeniesione z tych klasyków, film zachowuje swój unikalny styl wizualny. Dominują w nim czerwienie i retrofuturystyczny look. Całość jest dość mroczna, a technika nie jest zbyt nowoczesna, co różni go od „Prometeusza”, gdzie technologia odgrywała bardziej dominującą rolę. Styl retrofuturyzmu w nowym Obcym nadaje każdej scenie dodatkowej głębi, bo scenografia przyciąga uwagę i zachęca do przyglądania się szczegółom. Czasami widać nowocześniejsze technologie, szczególnie w nowszych kwartałach bazy, co dobrze oddaje różnice technologiczne, jakie zaszły między budową pierwszej a drugiej części kompleksu.

Aktorzy

Wszyscy najbardziej zachwycają się Davidem Jonssonem jako androidem Andym, więc od niego warto zacząć. Rzeczywiście, jest to postać najbardziej interesująca, ale warto zadać pytanie: czy to zasługa aktora, czy może scenariusza, który skupia się na nim, traktując resztę postaci po macoszemu? Faktem jest, że w jednej postaci łączy się pocieszny, niezbyt bystry Andy oraz wyjątkowo inteligentny, opanowany i zdeterminowany android Weyland-Yutani. Dodatkowo, relacja Andy’ego z Rain i jego przywiązanie do niej stanowią ważny element jego charakteru. Andy jest też kluczowym uczestnikiem największego konfliktu w grupie – jest szczerze znienawidzony przez Bjorna (Spike Fearn), aroganckiego i antyspołecznego członka ekipy.

Główną bohaterkę Rain gra Cailee Spaeny, wschodząca gwiazda kina. Im więcej oglądam wywiadów z aktorami „Romulusa”, tym bardziej przekonuję się, że to ona jest twarzą tej grupy, ma zdecydowanie najwięcej uroku i wydaje się, że też talentu. Rain nie wyróżnia się niczym specjalnym z grupy bohaterów i w pierwszej połowie filmu jest dość bezbarwna. Ot, zagubiona dziewczynka w kosmosie. Natomiast druga połowa filmu należy zdecydowanie do niej. Wchodzi w buty Ripley z „Aliens” i radzi sobie całkiem nieźle, grając bardzo kinetycznie.

Pozostali aktorzy nie zapadają szczególnie w pamięć, choć wspomniany wcześniej Bjorn wyróżnia się w negatywny sposób, szybko wzbudzając niechęć widzów. Z pozostałej trójki mamy Tylera (Archie Renaux), który wpisuje się w stereotyp męskiego lidera wyprawy; jego siostrę Kay (Isabela Mercedes) – słodką, ale niezbyt przygotowaną na walkę z Obcym; oraz Navarro (Aileen Wu) – początkowo zdystansowaną i cyniczną, z chłodnym podejściem do sytuacji, aż do momentu, gdy straciła nad sobą kontrolę.

Jak dotąd wszystkie wspomniane aspekty tego filmu były pozytywne. Są jednak dwa obszary, które nie wypadły tak dobrze.

Muzyka

Przez cały film coś mi nie grało w oprawie muzycznej. Były momenty, kiedy na twarzy pojawiał mi się uśmiech, zwłaszcza gdy z głośników rozbrzmiewała elektronika lub ambientowe nawiązania do muzyki z poprzednich części. Niestety, zbyt często pojawiała się sztampowa muzyka orkiestrowa à la wielkie Hollywood, bardziej pasująca do „Władcy Pierścieni” niż do serii o Obcym. Dla mnie była to najsłabsza ścieżka dźwiękowa w całej serii, co odejmowało filmowi i niektórym scenom trochę mocy. Mimo to, film bronił się na tak wielu płaszczyznach, że ostatecznie tę muzykę mogłem zaakceptować.

Napięcie, tajemnica, mystery

Choć akcja w „Alien: Romulus” jest naprawdę dobra i film nie ma słabych momentów, wszystko dzieje się zbyt szybko, szczególnie na początku. Ważnym aspektem serii o „Obcych” było zawsze umiejętne budowanie napięcia. Długie ujęcia, ukazujące obcy, niezbadany świat, okraszone doskonałą muzyką. W pierwszej części filmu zanim pojawi się Obcy, mija dobra połowa. W drugiej części, choć akcja toczy się dynamicznie, samo lądowanie i eksploracja kolonii Hadley’s Hope trwają długo. Widzowie nie mają tego za złe, bo razem z bohaterami dokładnie eksplorują przestrzeń. Ich zmysły są wyostrzone, bo oczekują czegoś nowego i niebezpiecznego.

Ten potencjał został trochę zmarnowany w „Alien: Romulus”. Bohaterowie, zanim napotkają cokolwiek, co pchnie akcję do przodu, powinni spędzić więcej czasu w bazie, byśmy mogli lepiej ją poznać. To powolne odkrywanie i budowanie napięcia to element, który świetnie wykorzystano choćby w grze „Alien: Isolation”. Oczywiście, film i gra to zupełnie inne formy, ale ten proces odkrywania mógłby trwać dłużej. Od momentu startu z kolonii do pierwszego kontaktu z facehuggerami akcja rozwija się zbyt szybko, co sprawia, że nie mamy okazji w pełni zanurzyć się w filmowej atmosferze. Reżyser powinien zrezygnować z części scen akcji, a zamiast tego rozbudować wprowadzenie.

„Alien: Romulus” trwa niemal tyle co „Przymierze”, a jednak „Przymierze” wydaje się dłuższe, głównie dzięki lepszemu budowaniu napięcia i eksploracji przestrzeni.

Podsumowanie

Film „Alien: Romulus” bardzo mi się podobał, dlatego obejrzałem go już pięć razy w kinie. Wiele zarzutów innych recenzentów i widzów dotyczyło recyklingu starych elementów z serii, zarówno wizualnych, jak i fabularnych. Mnie to w ogóle nie przeszkadzało. Wychodzę z założenia, że jeśli coś jest dobre, to czemu tego nie kopiować? Ale w rzeczywistości nigdy nie dostajemy idealnej kopii. Ten film ma swój unikalny charakter i styl, a fabuła, mimo że miejscami podobna, zawiera nowatorskie wątki i rozwiązania.

„Obcy: Romulus”, po tym jak Ridley Scott skierował serię ku niezbadanym rejonom w swoich prequelach, musiał być bardziej tradycyjny. Mimo to Romulus oferuje wystarczająco dużo nowości, by oglądało się go z ciekawością. Moje zastrzeżenia dotyczą natomiast ubogiej warstwy science fiction. Moglibyśmy dowiedzieć się bowiem więcej o badaniach i projekcie prowadzonym przez korporację.
Pomimo że Fede Alvarez jest reżyserem znanym z horrorów, ten element w „Romulusie” nieco zawodzi. Akcja na początku rozwija się zbyt szybko, przez co trudno o odpowiednie budowanie napięcia, ale druga, bardziej „akcyjna” część filmu zdecydowanie wypada na plus.

Kolejną rzeczą jest muzyka, która mogłaby być nieco bardziej „alienowa”. Trzecią rzeczą był brak tajemnicy wynikający poniekąd z nieubłaganego tempa tego filmu. Gdyby te trzy elementy były uzupełnione, mówiłbym wręcz o filmie idealnym. „Alien Romulus” filmem idealnym nie jest, ale nadal zasługuje na to, aby zobaczyć go w kinach.

OCENA :


Guli

• Wszystkie recenzje Obcy Romulus >>